فصلنامه نگره

فصلنامه نگره

مارپیچ طلایی در طبیعت و هنرهای اسلامی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
عضو هیات علمی گروه پژوهش هنر، دانشکده هنر ، دانشگاه شاهد، تهران، ایران
10.22070/negareh.2026.5258
چکیده
شکل مارپیچ از متنوع‌ترین اشکال موجود در طبیعت و هنر است که همواره مورد توجه دانشمندان و هنرمندان قرون مختلف قرار گرفته است. در این مقاله کوشش می‌شود تا ضمن شناخت بیشتر انواع مارپیچ و مصادیق آن در طبیعت و هنر، به بررسی وجود مارپیچ طلایی در هندسه بنیادی نگاره‌های ایرانی بپردازیم. در این تحقیق ضمن بررسی وجود شکل مارپیچ در هنر اسلامی، به نقد عقاید الکساندر پاپادوپولو نویسنده کتاب «هنر اسلام و مسلمین» خواهیم پرداخت.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

Golden Spiral in Nature and Islamic Arts

نویسنده English

Mohsen marasy
PH.D, Assistant Professor، Faculty Of Shahed University, Tehran, Iran.
چکیده English

Spiral as one of the most variant forms in nature and art has drawn researchers`
attention in different centuries.
In this article, the author tries firstly to make known the spiral kinds and its instances
and secondly to review the golden section in basic geometry of the Persian painting.
Criticism of contents of the papadopoulo`s book namely “Islam and muslem art”
comes at the end.

کلیدواژه‌ها English

Spiral
Golden Section
Persian Painting
آیت اللهی، حبیب ا...، هنر چیست؟، تهران، مرکز نشر فرهنگی رجاء، ۱۳63.
استر، جرالد، مارپیچ، پیام، کمیسیون ملی یونسکو، سال ششم، شماره 61، 1953.
البوزجانی، ابوالوفاء محمد بن محمد، هندسه ایرانی، ترجمه سید علیرضا جذبی، تهران، سروش، 1369.
السعید، عصام، پارمان، عایشه، نقش‌های هندسی در هنر اسلامی، ترجمه مسعود رجب نیا، تهران، سروش، 1363.
بورکهارت، تیتوس، هنر اسلامی، ترجمه مسعود رجب نیا، تهران، سروش، 1365.
بورکهارت، تیتوس، «ارزش‌های جاودان در هنر اسلامی»، جاودانگی و هنر، ترجمه سید محمد آوینی، تهران، برگ، 1370.
گاردنر، هلن، هنر در گذر زمان، ترجمه محمدتقی فرامرزی، تهران، آگاه و نگاه، چاپ اول، 1365.
لولر، رابرت، هندسه مقدس، ترجمه هایده معیری، تهران، موسسه مطالعات و تحقیقات فرهنگی، 1368.
مجرد تاکستانی، اردشیر، شیوه تذهیب، تهران، سروش، چاپ اول، 1372.
موسوی، «تصویرسازی، عالمی کوچک برای انسان»، فصلنامه هنر، شماره 2، تهران، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، 1361.
Ghyka, Matila. C: The Geometry of Art and life, Dover Publication, 1977, New york.
New Fibonacci Images: www. Moonstar. Com.
Ocvirk, Otto. G: Art Fundamentals, Mc Grow Hill, 1998, USA.
Papadopoulo, Alexandre: Islam and Muslim Art, Harry. N. Abrams, Inc, 1979, New york.
Purce, Jill: The Mystic Spiral, Thames and Hudson, 1987, London.
Spiral: www. Britannica. Com.