دانشگاه شاهد فصلنامه نگره 2676-7244 7 21 2012 03 20 Rug the preserver of wild goat figure since the ancient times گلیم حافظ نگاره بزکوهی از دوران باستان 55 67 34 FA عفت السادات افضل طوسی عضو هیئت علمی دانشکده هنر دانشگاه الزهرا Journal Article 2011 08 09 The importance of animal figure is dramatic in Iranian art since ancient time. Animal figures were sometimes used as symbols of agriculture and nutrition and also as symbols of gods, kingdoms and elements of universe. Among animal figures, wild goat figure has a great importance. In ancient times this figure was symbol of seeking rain and blessing rather than just being a decorative figure. After Sassanid era and in Islamic age wild goat figure lost its importance and was mainly preserved in rural and nomadic hand-woven due to fundamental changes in beliefs as well as artistic and cultural attitudes. In this essay we tend to seek the reasons behind perseverance and persistence of wild goat figure in Iranian art and its meaning by investigating the available figures  from prehistory until  today, and comparing them to each other through an analytic way . It seems that wild goat figure’s formation on stones was due to ancient peoples beliefs and costumes which considered this figure as a symbol of rain, fertility and abundance.  This figure was passed from each generation to next in ancient art and was protected from changes and damages of the time through nomadic hand-woven. The correlation between this figure and life, livelihood, dreams of the weaver and the traditional way of its transmission within centuries is the cause of its persistence among today’s nomadic weavings. Today’s weaver is a preserver of this figure without knowing its exact meaning and that’s how the rug contains an ancient figure and desire. اهمیت نقوش حیوانی از دیرباز در هنرایرانی قابل مشاهده است. این نقوش حیوانی گاه به­سبب کاربردشان از جنبه کشاورزی و تغذیه، به­عنوان نمادی از خدایان، سلطنت و یا عناصری از کائنات به­شمار آمده­اند. در میان نقوش­حیوانی، نگاره بزکوهی از اهمیت بسیار برخوردار است. این­نقش در دوران­باستان کارکردی بیش از یک­نقش تزئینی داشته، و نماد طلب­باران و برکت بوده­است. از عصرساسانی و سپس دوران اسلامی که اعتقادات وگرایش­های هنر وفرهنگ تغییرات اساسی داشته، نگاره بزکوهی نیز به­حاشیه رفت وبیش­ترین کارکرد خود را در دست­بافته­های روستایی وعشایری حفظ نمود. هدف مقاله پیش­رو جست­و­جوی علت تداوم وحفظ این­نقش در هنر باستان وسپس دوام آن در هنر گلیم است. این­تحقیق با توجه به –نگاره­های در دسترس از دوران پیش از تاریخ تاکنون، با روش مقایسه اسناد به­جا مانده در دوران مختلف و روش توصیفی - تحلیلی،  ردپای حضور بزکوهی و معنای آن را در هنرایران مورد بررسی قرار داده­است. روش گردآوری اطلاعات نیز کتابخانه­ای است. به­نظر می­رسد این نقش از دیرباز بر سنگ نگاره­ها وجود داشته و با توجه به عقاید وآیین مردمان گذشته به­عنوان نماد باران، باروری وفراوانی شکل گرفته و از نسلی به­نسل دیگردر هنرباستان انتقال یافته و در دست­بافته­های عشایری که از آسیب تغییرات روز در امان بود، محفوظ مانده است. نزدیکی این­نقش با زندگی، معاش ومحیط زیست وآرزوهای بافنده و انتقال سنتی آن طی قرن­ها، موجب حفظ آن در میان بافته­های عشایری تا به­امروز است. بی آن­که بافنده امروز برمعنای دقیق این نقش آگاه باشد حافظ  آن است و به­این ترتیب گلیم محمل یک نگاره و آرمان باستانی گشته است. https://negareh.shahed.ac.ir/article_34_e369853df766fa44e1ed0ff613f563bd.pdf